Kurulacak Alevi Federasyonu hangi temeller üzerine inşa edilmeli.

Turap Tercan >>>
turaptercan@yahoo.com

İki yıldan buyana “Hollanda Demokratik Alevi Platformu” adı altında ortak çalışma yürüten çeşitli dernek ve Alevi kurumları geçtiğimiz günlerde bir araya gelerek Federasyonlaşma kararı aldı.

Bugüne kadar Platform adı altında daha çok güncel olaylar etrafında yürütülen çalışmalar son yapılan değerlendirme toplantısında, bu çalışmaların artık resmi bir statüde ve kurumlaşarak belli bir amaç ve proğram etrafında yapılmasına karar verildi. Doğru olanda buydu.

Neden yeni bir federasyon?

“Hollanda Demokratik Alevi Platformu”nun oluşumunun ana nedenlerinden birisi ve en önemlisi; 1990″lardan başlayarak gerek yurt içinde ve gerekse yurt dışında kurulan ve kuruluş amaçları, “Alevi inanç ve kültürünü yaşatmak ve Alevi toplumunun haklarını aramak” olan Alevi dernekleri ve çatı kuruluşlarının bir çoğu bilinen bazı siyasi çevrelerin uzantıları tarafından ele geçirilerek (özellikle yurtdışında), dernek ve kurumları bu temel amaçlarından saptırarak, “Alevilik İslam dışıdır” biçiminde, Aleviliği siyasi düşünceleri doğrultusunda yeniden yoruma tabi tutan, Alevi tarihini, inanç değerlerini inkara ve ortadan kaldırmaya yönelik faaliyet yürüten ve Alevilik üzerinden siyasi çalışma yapan dernek ve kurumlar haline getirilmiş olmasıydı.

“Hollanda Demokatik Alevi Platformu” iki yıllık çalışma süresince yaşanılan bu olumsuz sürece müdahale etmeye çalıştı. Aleviliğin bir inanç olarak “Hak Muhammed Ali yolu” olduğunun altını çizdi. Aleviliğin inanç değerlerine sahip çıktı. Bu değerlere yönelik saldırıların karşısında oldu. Tavır aldı. Siyasi olarak, Alevilerin geleneksel siyasi duruşu olan, Cumhuriyet ve kazınımlarının yanında yer aldı.

Nasıl bir Alevi federasyonu?

Alevilik, bir inançın adı”dır. Ve doğal olarak bu inanca sahip olanlarda tarihsel süreç içersinde kendi toplumsal değer yargılarını, toplumsal yapılanmalarını ve insan ilişkilerini düzenlemiştir.
Alevilik kırsal insan ilişkilerine bağlı bir inanç sistemi olarak kapalı bir toplum yapısı içersinde bir birine bağlı, talip, musahip,ocak, pir, mürşid olarak kendi hiyarerşik toplumsal yapısını oluşturmuştur.

Alevilerin kentlere göç etmesiyle çözülmeye başlayan bu yapılanma günümüzde hemen hemen ortadan kalkmış gibi görünmektedir. En azından bu yapının kentlerde sürdürülebilme imkanı ve olanağı olamamıştır.

Aleviler yakın tarihimizde yukarıda sıraladığımız geleneksel toplumsal örgütlenme biçimi yerine, birazda şartların zorlamasıyla, dernek, vakıf, federasyon, konfederasyon gibi siyasi örgütlenme modelleri etrafında örgütlenmeye ve sesini duyurmaya çalıştı.

İlk etapta Alevilerin sesini duyurmak amacıyla kurulmuş olan bu yapılar, asıl amaç olarak, Alevi inanç ve kültürünü yaşatacak inanç bazında örgütlenmelere dönüştürülemeyerek birer araç olmaktan çıkıp amaç haline gelen siyasi örgütlenmeler olarak kalmıştır. Bu süreçte Alevi inanç rütüelleri belli zamanlarda tekrarlanan dernek faaliyeti biçimine dönüştürülmüştür.

Kurulacak olan federasyon ve ona bağlı olacak dernek ve kurumlar işlev olarak asıl amaç olan Aleviliğin devamını sağlayacak ve onu gelecek kuşaklara aktaracak inanç kurumlarının yaratılmasına hizmet etmek olmalıdır.

Aleviliğin çağa uygun moderizasyonu ve örgütlenmesi nasıl olmalıdır?

Günümüzde ve özellikle Avrupa”da “ocaklar” biçiminde yapılanmalar etrafında kurumlaşmak mümkün olamadığına göre (çünki bununda kendi hiyarerşik yapılanması ve sorumlulukları olan bir kurumdur) geriye Alevilerin içselliklerini yaşacakları, Alevi inanç değerleri etrafında toplumsal hafızanın tazelenmesine hizmet edecek, Alevilerin toplumsal değerlerini yaşayacağı, paylaşabileceği, “Alevi olma” toplumsal bilincinin oluşturulmasına hizmet edecek CEMEVİLERİ temelinde kurumlaşmayı esas amaç olarak önüne koymalıdır.

Alevi Federasyonu bunun için;

1. Derneklerin cemevleri kurma projelerine destek olmalıdır.
2. Kurulacak Cemevlerinin Dedelik, Zakirlik ve diğer hizmetlerin düzenli ve yeterli düzeyde olması yönünde çalışmalar yapmalı ve bu konuda kurumlaşmaya yönelik çalışmalara destek vermeli, öncülük etmelidir.
3. Yapılacak cemlerin günümüze uygun olarak ele alınması ve içeriğinin güncelleştirilmesi konusunda nelerin yapılması gerektiği Dedelerin görüşüne başvurularak hayata geçirilmesi.

Alevi Federasyonu Hollanda”da yaşıyor olduğumuzu unutmamak kaydıyla gerek burada yetişmiş olan gençlerimize ve gerekse Hollandalılara Alevi tarihini, inançını, kültürünü ve felsefesini anlatacak faaliyetlere ağırlık vermelidir.

Bunun için;

1. Hollandaca Aleviliği çeşitli yönleriyle ele alacak kitapçıkların hazırlanması.
2. Hollandalılara ve Alevi gençliğine yönelik Aleviliği tanıcı konferans ve seminerlerin düzenlenmesi.
3. Alevi çocuklarına yönelik dernek bünyelerinde “Alevilik dersleri” nin verilmesi.
4. Bu çalışmaları düzenli olarak yürütecek bir entstütinin kurulması.

Kurulacak Federasyon”nun örgütlenme modeli ve işleyişi nasıl olmalıdır”

Federasyonun örgütlenme modeli ve işleyişi Alevi geleneğine uygun tarzda ele alınmalı ve uygulanmalıdır.

Nedir bu”

1. Federasyonun oluşumu gereksiz yere bir biriyle yarışan ve gereksiz çatışmaların yaşandığı “delege” sistemi yerine “birimizin kırk kırkımızın bir olduğu” Alevi geleneğine uygun her dernek ve kurumun eşit temsil edileceği bir yapı oluşmalı. Böylelikle eşit düzeyde temsil hakkı tanınmalıdır.
2. Alevi geleneğine uygun olarak dönüşümlü başkanlık sistemi gerçekleştirilmeli.
3. Ve kararlar yine Alevi geleneğine uygun olarak “rızalık” ve “ikrar” temelinde alınmalıdır.